Εκπαιδεύοντας τον ηθοποιό | Προς τις σύγχρονες τεχνικές, πρακτικές και μεθοδολογίες
Η μεταδιδακτορική ερευνήτρια Δρ Κική Σελιώνη, το Royal Central School of Speech and Drama, το Labanarium και το MCF οργανώνουν το συνέδριο με τίτλο «The Makings of the Actor». Στόχος του συνεδρίου είναι η δημιουργία μίας νέας πλατφόρμας διαλόγου που αφορά στην ανάπτυξη των δεξιοτήτων και των απαιτούμενων γνώσεων για την εκπαίδευση του σύγχρονου ηθοποιού. Το συνέδριο αποτελεί μέρος του πιλοτικού προγράμματος που στοχεύει στην ίδρυση Διεθνούς Πρακτικού Κέντρου για την Εκπαίδευση του Ηθοποιού και θα ξεκινήσει την λειτουργία του από το επόμενο έτος (2020) στην Αθήνα. Διεθνείς επαγγελματίες και ερευνητές του χώρου, θα συζητούν τις ανάγκες της υποκριτικής τέχνη οι οποίες συνεχώς αναδιαμορφώνονται ανάλογα με την εποχή, μέσω πρακτικών διδασκαλιών, εργαστηρίων και παραστάσεων, σε διαφορετικές χώρες.
Το συνέδριο λαμβάνει ως σημείο εκκίνησης το ζήτημα που θέτει ο Duncan Ross σχετικά με την ανάγκη για μια ολοκληρωμένη εκπαίδευση των ηθοποιών.
Ο Duncan Ross (1968), βρετανός ηθοποιός και ένας από τους πιο γνωστούς καθηγητές υποκριτικής διεθνώς,ρεφε στην διάλεξή του με τίτλο «Προς μια οργανική προσέγγιση στην πρακτική εκπαίδευση των ηθοποιών – Μια κριτική του συστήματος Stanislavski», επισημαίνει ότι οι γνωστές μέθοδοι υποκριτής προσεγγίζουν μόνο την κατασκευαστή του ρόλου και την ανάλυση του κειμένου. Ο Duncan θέτει ένα κρίσιμο ζήτημα, αναφέροντας ότι ακόμα δεν υφίσταται μια ουσιαστική μέθοδος που να ασχολείται με την ερμηνευτική τέχνη της υποκριτικής:
Το σημαντικότερο θέμα για την πρακτική εκπαίδευση των ηθοποιών, κατά γενική ομολογία της ομάδας σε αυτή τη διάσκεψη, φαίνεται ότι είναι το πώς μπορούν οι σωματικές δεξιότητες να συνδεθούν με την φαντασία και την εφευρετικότητα του ηθοποιού, την ανάλυση του κειμένου κλπ. Αυτό που ποτέ δεν συζητήθηκε ήταν το πώς διδάσκεται η υποκριτική ανεξάρτητα από το κείμενο. Κατά τη γνώμη μου, αυτό είναι το πρωταρχικό θέμα από το οποίο εξαρτώνται τα υπόλοιπα (Ross 1968: 258).
Ο Duncan θεωρεί ότι υπάρχει έλλειψη τεχνικής όσον αφορά την υποκριτική, αν και για αυτόν, ο κόσμος του θεάτρου διαθέτει όλες τις «επαρκείς γνώσεις». Ο Duncan επισημαίνει ότι υπάρχει λύση στο ερώτημα αυτό:
Παρατηρείται συχνά ότι οι εξαιρετικά ταλαντούχοι ηθοποιοί φαίνεται να λειτουργούν με διαφορετικό τρόπο από το γενικό σύνολο. Είναι η πεποίθηση του συγγραφέα ότι σε αυτό συντελεί καθοριστικά ο τρόπος της διδασκαλίας. Μια στάση μυστικιστικής ευλάβειας ως προς το “ταλέντο” δεν είναι η απάντηση. Είτε θα διδάξουμε πώς παίζουν αυτοί οι ηθοποιοί, ή μα μην διδάσκουμε καθόλου. (Duncan 1968: 258-259).
Ο Prior Ross στο βιβλίο του Teaching Actors που δημοσιεύτηκε το 2012, θέτει τις ίδιες ερωτήσεις με τον Duncan Ross. Η ανάγκη επανεξέτασης της τεχνικής του ηθοποιού, καθώς και του τρόπου με τον οποίο θα πρέπει να εκπαιδεύονται οι δάσκαλοι των ηθοποιών (2012: xi). Ο Benedetti, όπως ο Duncan Ross και ο Prior Ross, παραδέχεται στο τέλος του βιβλίου του The Art of the Actor του 2005, ότι δεν υφίσταται καμία προσπάθεια έρευνας για μια συγκεκριμένη μέθοδο κατάρτισης για ηθοποιούς που να αναγνωρίζεται παγκοσμίως (Benedetti 2005: 233). Ο Mark Evans (2015) στο βιβλίο του The Actor Training Reader αναρωτιέται πώς μπορεί να υπάρξει μια κοινά αποδεκτή τεχνική που να μπορεί να ανταποκριθεί στις διεθνείς προκλήσεις για τη φύση του θεάτρου και της ερμηνείας (Evans 2015: xxx). Ο Zarrilli, ο Sasitharan και ο Kapur (2016) συζητούν το ίδιο θέμα στο πρόσφατο άρθρο τους στο Theatre, Dance and Performance Training σχετικά με τη «διαπολιτισμική» υποκριτική την εκπαίδευση του ηθοποιού / ερμηνευτή:
Σε αντίθεση με τη διαχρονικότητα της παγκόσμιας πραγματικότητάς μας, η συντριπτική πλειοψηφία των εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε Ευρώπη, Ηνωμένο Βασίλειο, ΗΠΑ και Αυστραλία, με λίγες εξαιρέσεις, δεν έχουν ακόμη ενστερνιστεί στη δομή τους αυτή την πολυ-, ενδο-, πραγματικότητα της παιδαγωγικής πρακτικής. Οι υποθέσεις για το τι «είναι» η υποκριτική, εξακολουθούν να διαμορφώνονται από συμβατικά πλαίσια, μοντέλα, τεχνικές και δομές που συχνά αντιστέκονται τόσο στην κριτική όσο και / ή στον δημιουργικό αυτοέλεγχο (Zarrilli, Sasitharan and Kapur, 2016: 336).
Στο συνέδριο θα τεθούν οι παρακάτω προβληματισμοί:
- Τί συνιστά υψηλών προδιαγραφών ερμηνεία;
- Ποιος είναι ο ρόλος του «ταλέντου» στην εκπαίδευση του ηθοποιού
- Πώς εκπαιδεύουμε τον ηθοποιό έτσι ώστε να αναπτύξει τις δεξιότητες του για να ερμηνεύσει τους ρόλους
- Πώς εκπαιδεύουμε και διδάσκουμε τους δασκάλους της υποκριτικής τέχνης
Κύριοι ομιλητές
Καθ. Σεργκέι Τσερκάσκι Επικεφαλής ενός Υποκριτικού Στούντιο στο Εθνικό Ινστιτούτο Καλών Τεχνών της Ρωσίας (θα παραδώσει ένα workshop διάρκειας μίας εβδομάδας σχετικά με τη μέθοδο Στανισλάφσκι (Stanislavsky) 100 χρόνια της μεθόδου Stanislavsky και της Σύγχρονης Εκπαίδευσης του Ηθοποιού.
Καθ. Andy Lavender στο Θέατρο και την Ερμηνεία στο Πανεπιστήμιο του Warwick. Επικεφαλής της Σχολής Θεατρικών Σπουδών, Πολιτισμικών και Πολιτικών Μελετών του Πανεπιστημίου του Warwick.
Δρ. Τομ Κόρνφορντ, Λέκτορας Θεάτρου και Ερμηνείας στην Κεντρική Βασιλική Σχολή Ομιλίας και Δράματος.
Sulian Vieira Pacheco, Επίκουρος Καθηγητής, Τμήμα Εικαστικών Τεχνών, Πανεπιστήμιο της Μπραζίλια
Αύρα Σιδηροπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα Θεατρικών Σπουδών στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου
Καθ. Νίκος Γκελάνδας Σχολή Επιστημών Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ·
Δρ. Κάτια Σαβράμη Επίκουρη Καθηγήτρια Χορολογίας στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πατρών.
Καθ. Rob Roznowski Επικεφαλής του τμήματος Υποκριτικής και Σκηνοθεσίας στο Τμήμα Θεάτρου. Καθηγητής του Πανεπιστημίου Michigan, ΗΠΑ.
Ramunė Balevičiūtė Αναπληρωτής Καθηγητής Θεατρικών Σπουδών στη Λιθουανική Ακαδημία Μουσικής και Θεάτρου
Τα θέματα του Συνεδρίου είναι:
Acting techniques/systems/methodologies
Voice speaking training
Dance and movement training for actors
Martial arts, stage combat
Acting coaching on screen
Actor and musical productions
Improvisation techniques and rehearsal process
Theory and/or Practice
Performance as Training
Psychology of the Actor
Presence and Truth on Stage
Ecstatic and Ritual Acting
Metaphysics and Physics in Actor’s presence
Acting in Education
Actors in Industry and their continuous training
Amateur/Professional Actors skills.
Skills and dexterities in Acting
Acting/Coaching Teachers and their skills.
Choreography in Acting
Κόστος Συμμετοχής στο Συνέδριο: € 200
Φοιτητές και Άνεργοι € 100
Η ταινία Stanislavsky και Yoga θα προβληθεί την πρώτη ημέρα του συνεδρίου 17η Ιουλίου
Διάρκεια – 44 λεπτά, με αγγλικούς υπότιτλους
Αυτό το ντοκιμαντέρ παρουσιάζει τον θεατρικό σκηνοθέτη και καθηγητή υποκριτικής Σεργκέι Τσερκάσκι (επικεφαλής του Στούντιο Υποκριτικής στην Ακαδημία Τεχνών της Αγίας Πετρούπολης) σε μια συζήτηση με κορυφαίους ανθρώπους του θεάτρου, σχετικά με τη γιόγκα στην εκπαίδευση του ηθοποιού – οι σκηνοθέτες Anatoly Vasiliev, Luk Perceval, ο θεατρικός συγγραφέας Ivan Viripaev, ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Θεάτρου Molodeghnyi της Αγίας Πετρούπολης Semen Spivak, καθώς και ο Αρχιμανδρίτης Ισίδωρος, η ερευνήτρια του Grotowski Natella Bashindgiagian, και νέοι ηθοποιοί – Η ταινία περιλαμβάνει σπάνιο αρχειακό υλικό και φωτογραφίες, καθώς και εκπληκτικές εικόνες από το θέατρο της Μόσχας και τον Στάνισλαβσκι. Βασίζεται στα βραβευμένα βιβλία του Τσερκάσκι “Υποκριτική: Stanislavsky-Boleslavsky-Strasberg” και “Stanislavsky και Yoga” και παρουσιάστηκε στο ρωσικό εθνικό τηλεοπτικό κανάλι CULTURE τον Νοέμβριο του 2016.
