Ένας χρόνος χωρίς τον Μιχάλη Κακογιάννη
Ο Μιχάλης Κακογιάννης σίγουρα θα ήταν διαφορετικός μακριά από την 7η τέχνη, ενώ ο Κινηματογράφος σίγουρα δε θα ήταν ίδιος χωρίς τον Μιχάλη Κακογιάννη. Έθεσε τις βάσεις για τον Κινηματογράφο του Δημιουργού. Δεν αρνήθηκε να κλονίσει τα στερεότυπα της ελληνικής κοινωνίας. Αναζήτησε την αυθεντικότητα της ελληνικότητας και έπλασε την ταυτότητα ενός έθνους με εικόνες. Βρήκε τους ήρωές του στην καθημερινότητα και τους ανέδειξε σε είδωλα της εποχής τους. Μίλησε πολιτικά και κατόρθωσε να αποδομήσει στρεβλώσεις του παρελθόντος. Πέρα και πάνω απ όλα, όμως, κατάφερε να αναπτύξει μια μοναδική σχέση μεταξύ του φακού του και των μεγάλων πρωταγωνιστών που έδωσαν υπόσταση στο καλλιτεχνικό του όραμα.
Σήμερα, μέσα από τα προσωπα της Έλλης Λαμπέτη, της Μελίνας Μερκούρη, της Ειρήνης Παπά, του Δημήτρη Χορν, του Μάνου Κατράκη, του Antony Quinn, της Lila Kedrova, της Charlotte Rampling αλλά και τόσων άλλων σημαντικών ανθρώπων που αφέθηκαν στην σκηνοθετική του μπαγκέτα, πλάθεται ξανά η αφήγηση του μεγάλου δημιουργού, του Έλληνα του κόσμου.
Το Ίδρυμά του για μία ακόμη φορά ανοίγει σε όλους τις πόρτες του και
τους καλεί να θυμηθούν το μεγάλο σκηνοθέτη μέσα από τα δικά του έργα. Το ντοκιμαντέρ για την Τριλογία του [Ηλέκτρα (1962), Τρωάδες (1971), Ιφιγένεια (1977)] που είχε επιμεληθεί ο ίδιος. Τα ντοκιμαντέρ της Νουνούς Σκαλτσά και την Έκθεση Φωτογραφίας από τη ζωή και το έργο του που έχει επιμεληθεί το Σπίτι της Κύπρου. Και με την προβολή στο πλαίσιο του 3ou Φεστιβάλ Βωβού Κινηματογράφου της ταινίας The single standard με την Greta Garbo όπου εισαγωγικά θα γίνει αναφορά στον πρώτο χρόνο απουσίας του Μιχάλη Κακογιάννη.
Η Στέλλα ρίχνει ρεαλιστικά φως στο πρόταγμα του φεμινισμού και παρουσιάζει περισσότερο ολοκληρωμένη από ποτέ τη γυναίκα, αρχέτυπο που διεκδικεί τη θέση της στην πρώτη γραμμή της ζωής. Το κορίτσι με τα μαύρα καταγγέλει την ασφυκτική πίεση των επιβεβλημένων ηθών και αρθρώνει λόγο απέναντι στην εγκληματική σιωπή. Οι υπαρξιακές αναζητήσεις της εφηβείας βρίσκουν πνοή στην Eroica και παρουσιάζονται αριστοτεχνικά από τον μοντερνισμό του Μιχάλη Κακογιάννη. Το Χαμένο Κορμί (The Wastrel) παραδίδεται στην αφοπλιστική μαγεία της Λαμπέτη και ο Μιχάλης Κακογιάννης παρουσιάζει ένα φιλμικό κείμενο αριστουργηματικής πλοκής. Συνομιλεί με τον Ευριπίδη και παρουσιάζοντας μια κινηματογραφική τριλογία Ηλέκτρα, Τρωάδες, Ιφιγένεια καταφέρνει να αποτυπώσει μοναδικά το μεγαλείο του δράματος, απόλυτα ενταγμένο στην λιτότητα και καθαρότητα του ελληνικού τοπίου. Αντλεί έμπνευση από τον μεγάλο Καζαντζάκη, περιγράφει τον έλληνα Ζορμπά με μια γλώσσα που πηγάζει από το μοναδικό και αναγνωρίσιμο «ύφος Κακογιάννη» και ταυτίζει τον ήρωά του με έναν ολόκληρο λαό, ταξιδεύοντας τη φήμη του στα πέρατα της γης. Τολμά να μιλήσει με γλώσσα φουτουριστική και με την ταινία Όταν τα ψαρια βγήκαν στη στεριά κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για όσα θα επακολουθούσαν, μέσα από την επίφαση της κωμωδίας και της φάρσας. Αφήνει την ιστορία να σκηνοθετήσει, κι εκείνος μιλά εκ μέρους της, στο ντοκιμαντέρ «Αττίλας 74» αφυπνίζοντας συνειδήσεις αλλά και εκφράζοντας το προσωπικό του πάθος για την πατρίδα του. Επανέρχεται με πολιτικό λόγο και παρεμβαίνει στα πράγματα, αυτή τη φορά για το δικτατορικό καθεστώς της Ελλάδας με την ταινία Γλυκιά Πατρίδα, επενδύοντας την ωμότητα με ποίηση και πάντοτε στοχεύοντας στην μεταφορά μηνυμάτων οικουμενικού ανθρωπισμού. Καταγράφει τη ζωή μιας μεγαλούπολης στο Πάνω Κάτω και Πλαγίως αποκαλύπτοντας τις παλινδρομικές αιωρήσεις μιας κοινωνίας από την παράδοση στον μοντερνισμό, από το παρελθόν στο παρόν και πάλι πίσω. Κατορθώνει να μεταγράψει κινηματογραφικά με μοναδικό τρόπο τους κλασσικούς όπως ο Τσέχωφ, δίνοντας νέα επικοινωνιακή διάσταση στο Βυσσινόκηπο The Cherry Orchard, αποδεικνύοντας την απαράμιλλη ικανότητά του να μεταλαμπαδεύει τις αρχές του θεάτρου στον κινηματογράφο και το αντίθετο. Με άλλα λόγια, λοιπόν, ο καθένας μας έχει την ευκαιρία να περιπλανηθεί σε μνήμες που σημαδεύτηκαν από τη μαγεία του Μιχάλη Κακογιάννη, να ταυτιστεί ξανά με τους ήρωές του, να θαυμάσει και πάλι την καλλιτεχνική του αρτιότητα, να ενώσει κομμάτια του παζλ που μας χάρισε για δεκαετίες ο μεγάλος δημιουργός.
